Spanderswoud

Omschrijving onderdeel 1: het HOOFDHUIS. Het hoofdhuis ligt enkele tientallen meters van de weg en is bereikbaar via de Spanderslaan. Ter plaatse vormt het een ensemble met de dienstwoningen annex stalgebouwen en de boerderij Spandershof. Hoewel van oudere oorsprong, wekt het thans de indruk van een huis uit het begin van de 19de eeuw met latere aanpassingen. Het is bescheiden van architectuur, maar bijzonder fraai gelegen ten opzichte van de vijver en het gazon met zichtas tot aan de straat. Het huis is een vrij groot rechthoekig huis van zeven traveeën breed en het bestaat voorts uit twee bouwlagen, een kelder en een met zink gedekt schilddak. Het gebouw is rondom gepleisterd en voorzien van een kroonlijst. Een oorspronkelijk attiek is verdwenen. Met uitzondering an de voorgevel hebben de gevels een onregelmatige indeling met vensters en deuren. De voorgevel heeft een middenrisaliet, waarin de deurpartij en een balkon voor de verdieping. Voorts heeft het de empire vensters met stores behouden. De achtergevel heeft een onregelmatige vensterindeling met lage vensters voor de verdieping. Hier tekent zich het omgelegde schoorsteenkanaal ten behoeve van het venster boven de haard in de grote zaal zich af (zie hierna). Op de rechter zijgevel staat de tekst DA PACEM DOMINE IN DIEBUS DOMINUS. De linker zijgevel heeft een uitbouw ter vergroting van het trappenhuis. In het inwendige is de indeling met middengang/hal, kamers aan weerszijden en dwars op de hal het trappenhuis bewaard. De grote achterkamer rechts op de begane grond heeft het met wijnranken gedecoreerde stucplafond behouden. Bijzonder is hier de haardpartij. Het rookkanaal is schuin in de muur weggewerkt en in de plaats van een schoorsteenboezem bevindt zich boven de marmeren schouw een venster. Dit venster kan op zijn beurt worden afgesloten met een in de wand weggewerkte spiegel die door middel van een hendel beweegbaar is. De voorkamer rechts op de begane grond heeft eveneens nog het stucplafond met een bloemornament, de haardpartij en de parketvloer behouden. Ook het trappenhuis met trappen, leuningen en ballusters is nog geheel intact. De overige vertrekken, met name op de verdieping hebben vanouds een sobere afwerking. Waardering Het HOOFDHUIS is van algemeen belang: - als voorbeeld van een groot, maar overigens eenvoudig buitenhuis van omstreeks 1850-1860. Als zodanig redelijk tot gaaf bewaard, waarbij exterieur en interieur een goede eenheid vormen; - vanwege zijn fraaie ligging in relatie tot het park aan de voorzijde.

Reproduced from the official record, untranslated. Rijksmonumentenregister, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed — CC BY 4.0.